• Inglourious Basterds (2009)

    Nazi Almanyasi'na Kursun Yagdiran Bir Tarantino Hikayesi

  • Fazıl Say- Nâzım Oratoryosu

    Fazil Say'in Dostlarindan Mavi Gozlu Dev'e Kusursuz Bir Armagan

  • Intouchables (2011)

    Fransiz Sinemasina Derin Izler Birakmis Bir Dostluk

  • Smells Like Teen Spirit

    Sonsuza Kadar Yasayacak Olan Sarki

7 Ocak 2020



Harry Styles'ın Kalbini ve Ruhunu Özgürleştiren Albüm

Harry Styles- Fine Line

7,5/10


Kaynak: Wannart



“Bu albüm, tamamen seks ve hüzün ile ilgili.”

İkinci solo albümü için Rolling Stone röportajında açıkça bu sözleri dile getiren şarkıcı, kariyerine ise adeta popüler kültürün içinde doğarak başladı: İngiltere’nin Cheshire şehrinin bir kasabasında bir fırıncı çırağı olarak çalışırken, henüz 16 yılında katıldığı The X Factor sayesinde hayatı kurtuldu! Harry Styles, bu yarışmayla kurulan One Direction grubu ile kısa sürede “dünya üzerindeki en büyük boy band’in en önemli üyesi” sıfatına erişti.



Ezhel ve Ufo361'in Güçlerini Berlin'de Birleştiren Sansasyonel Albüm

Ezhel ve Ufo361- Lights Out

8/10


Kaynak: Wannart



Berlin'e gelmek sizin için Türkiye'ye biraz ara vermek anlamına mı geliyor?

Tam tersi. Daha çok çalışmak: Arbeit, Arbeit, Arbeit. (gülüyor) Güzel insanlarla tanışmak, güzel stüdyolarda müzik yapmak, güzel prodüksiyonlar yapmak. Bizim amacımız bu. Ankara'yı konuşmuştuk, o zamanlar hep imkansızlıktan yakınırdık. Rap yapmayı çok istiyoruz, imkanımız yok, ekonomik durumuz iyi değil, “Ankara'da kimse anlamıyor bizi“ falan. Şimdi hayat yeni bir “challenge” koydu önümüze. Dedi ki hayat: Al sana imkan kardeşim. Hadi bakalım, ne yapıyorsun görelim.


Ülkemizin popüler müzik piyasasının, ağırlıklı olarak rap müziğe ya da daha doğrusu trap’e yönelmesinin en değerli sebeplerinden biri olan Ezhel, bir süredir hayatına Berlin’de devam ediyor. Alman gazetesi Taz’a verdiği röportajda ise artık bütün imkanlarının elinin altında olduğunu ve bunun bilincinde bir şekilde daha üretken olacağını ifade ediyor. Bu arada Almanya’nın en önemli hip-hop platformlarından olan 16Bars ile acayip akıcı İngilizcesiyle yaptığı röportaja da göz atabilirsiniz.




Sanatçı, kariyerinin ilk yıllarını Ais Ezhel ismiyle geçirip ismini yavaş yavaş duyurduktan sonra Ezhel mahlasını seçip Müptezhel (2017) isimli muazzam albümüyle esas çıkışını yaptı. Daha sonra ise, art arda çıkardığı teklilerle sadece “mekanın” değil, bütün piyasanın esas “sahibi” oldu. Bunu da 2018 ve 2019 yıllarının en fazla dinlenilen yerli sanatçılarından biri olmasından ve The New York Times'a ilham vermesinden anlayabiliriz.

Tam kariyerinin zirvesindeyken, şarkı sözleri gibi komik (!) bir sebep yüzünden tutuklanıp yaklaşık 1 ayını cezaevinde geçiren Ezhel, bu süreçte de çok fazla hayran kitlesi edindi. Buna karşın, yanlı medyanın art niyetli haberlerine ve siyasetçilerin her fırsatta üçüncü dünya ülkesi olduğumuzu hatırlatan açıklamalarına maruz kalarak hedef gösterildi. Ezhel’siz 27 günü ve ülkemizdeki sansür sorununu ise daha önce detaylı bir şekilde incelemiştik.

Bu nedenlerle biraz ülkemizden uzaklaşmak isteyen Ezhel, Berlin’de iken tanıştığı önemli isimlerden biri olan Ufo361 ile yazımızın başında değinmiş olduğumuz röportajda belirtmiş olduğu üretkenliğin ilk adımlarını atma kararı aldı: İkilinin Lights Out (2019) isimli ortak albümü, yıl bitmeden yayımlandı ve piyasada büyük sansasyon yarattı.




"Ufo 361 kimdir?” sorusunu ise dünyadaki trap müziği ya da Almanya piyasasını yakinen takip etmeyen herkes sorabilir: 88’ Berlin doğumlu olan Ufuk Bayraktar isimli müzisyen, Kreuzberg’de büyümesinin de etkisiyle rap müzik ile iç içe olduğu için bu yolu seçti ve Ich bin ein Berliner isimli teklisi ile piyasadaki esas çıkışını yaptı. Daha sonrasında yayımladığı şarkılarla ise ismini önce bütün Almanya’da, daha sonra ise trap/rap müzikseverler için tüm dünyada duyurdu. (Bkz. Quavo ve Future gibi dev isimlerle ortak çalışmaları)

Lights Out albümünü genel olarak inceleyecek olursak, öncelikle bütün parçaların birbiriyle uyum içinde olduğu bir kayıttan söz edebiliriz. Bu anlamda baştan sona keyifle dinlenebilen bir yapısı olsa da parçaların birçoğunun gerek altyapı gerek de vokaller açısından birbirine “aşırı” benzemesi, göz ardı edilemeyecek düzeyde.

Yine de prodüksiyon anlamında kesinlikle üst düzeyde bir iş ile karşı karşıyayız: Hem Ezhel ile devamlı çalışan prodüktörler Bugy ve DJ Artz’ın hem de Ufo361 ile beraber olan Sonus030, The Cratez ve Jimmy Torrio’nun imzalarını taşıyan altyapılar oldukça etkileyici. Basların ve minimal arpejlerin ön planda olduğu beat’ler ile Post Malone, Drake, Future, 21 Savage ve hatta yer yer XXXTentacion prodüksiyonlarını andıran altyapılara rastlıyoruz.




Prodüksiyondan vokallere geçecek olursak, trap’in artık olmazsa olmazı olan autotune'u yine tahmin edilebileceği gibi her parçada fazlasıyla hissediyoruz. Ancak bu albümde de  özellikle Ufo’nun kafa sesine benzer incelikte bir tonda söylediği kısımlara ve Ezhel’in artık önceki hitlerinden de alıştığımız akıp giden hook'larına, autotune’un oldukça yakıştığı aşikar. Bu arada belirtmeden geçmeyelim, albümdeki her parçada da beraber vokal yapan Ezhel ve Ufo361’in aralarındaki uyum ise autotune sayesinde daha da katlanmış hissi yaratıyor.

Bu ikilinin arasındaki uyuma değinmişken, şunu da hatırlatalım: Linç Squad’ın özel röportajında da izleyebileceğiniz üzere hem Ezhel hem de Ufo, ilk olarak bir albüm yapma düşüncesinde değilmiş. Ancak, ilk önce beraber tek bir şarkı kaydetmişler ve daha sonra aralarındaki uyumdan etkilenip birkaç tane daha eser kaleme almışlar. Durum böyle iken “bir EP yayımlayalım bari” demişler, ancak birlikte daha da fazla şarkı kaydetmeye devam edince bu çalışma, bir “ortak albüme” evirilmiş. Bu sayede de ikilinin arasındaki bağın, oldukça özel olduğunu söyleyebiliriz.

Albümün açılışını yapan Kapat Işıklarını, yavaş yavaş yükselerek albüme resmen kolayca ısınmamızı sağlıyor. Özellikle, Ufo’nun verse’lerinden ve Ezhel’in “Çıkar çamaşırlarını...” hook’unun ardından gelen her dizeninin kafiyesindeki kelime oyunlarıyla da vurucu noktasına ulaşıyoruz: “Lolo, Ro-ro, Oslo, go slow, Volvo, bol bol, Mordor, gondol, koy koy, Tokyo, Hong Kong, Kongo, kondu, mosmor ve sponsor”.

Kendini Kaybet, albümün enerjisi en yüksek tempolarından birine sahip hit potansiyellerinden biri. Ezhel’in nakarat görünümlü şu hook’u ise akılda kalıcılığı sayesinde dinleyicinin parçayı tekrar tekrar sıkılmadan dinlemesini sağlıyor:

"Kendini kaybet (ja)
Sıfır-altı, drei-sechs (ja)
Her günüm gayret
Bebeler eder hayret hâlâ
Yükseğim gayet (Stay High)
Stay High hep
Vurur hi-hat gibi hayat beynime
Edemem şikayet
Sayarım ihanet"

Bir rap eserinden çok, saf bir trap parçası olan Fallen ise depresif sözleri ve duygusal karakteriyle birlikte hafif doğu nağmeleriyle de arabesk emo-trap olarak adlandırabileceğimiz bir iş. Seveninin bayıldığı ancak sevmeyenlerin ise hiç dinleyemediği bir türde eser. Hatta bu nedenle uzaktan Reynmen şarkılarına bile benzetilebilir.




Ezhel’in prodüktörlerinden Dj Artz’ın 2017’den beri en az 3000 kez dinlediğini vurguladığı ve konserlerde de 200 küsur kez çalındığını belirttiği kadar geçmişe sahip bir parça olan Yemin Olsun, kesinlikle albümün en özel işlerinden biri. Ezhel, "Uyanamadın mı daha?” sorusunu bestenin en can alıcı kısmıyla birlikte hafızalara kazımayı başarıyor. Yazımızın başında değindiğimiz Ich bin ein Berliner'e de Ufo tarafından atıf yapılan şarkı, Ezhel’in yıllar sonra “atasözü” olabilecek orijinallikteki sözleriyle zirvesini buluyor:

“Oturtunca lafımızı tam gediğine
Hatunumu zannedersin Angelina
Ama sevişirim gitarımın bam teliyle
Beni soyamadın, git evinde mandalina soy”

Bir Daha'da ise Ezhel’in yavaş / orta tempoda adeta “low key” bir Post Malone hiti yarattığına tanık oluyoruz: “Bir daha dönemem geriye, bir daha aksini edebilirsin iddia, başa saralım, hadi her şeyi en baştan yaşayalım” hook’unun bestesi, albümü baştan sona dinlemeyi bitirdiğinizde akıllarda ilk kalan anlardan biri oluyor. Ardından gelen Grind'da da bu tarza yakın bir yapı bulunuyor.

YKKE ise tam anlamıyla bir Ufo361 şovu: Belki de orijinal tarzıyla albümün en fazla ön plana çıkan şarkılarından bu özel eser, Ufo’nun o bahsettiğimiz kafa sesine yakın ve bol autotune’lu vokali özelliğini vurgulayarak farkını gösteriyor. Açılımı, Yung Kafa & Küçük Efendi olan şarkıda Ufo, kendisinden esinlenen bu iki yeni Alman rapçiye ithafen bir jest yapıyor. Ufo’nun söz konusu bu vokali, Cloud Rap'i Almanya'da ilk yayan rapper’lar olan bu ikilinin yine aynı tarzdaki vokallerine atıfta bulunuyor.




Yung Kafa & Küçük Efendi’nin şarkıyla ilgili Instagram’dan yaptığı açıklamada ise Ufo ve Ezhel’e şu sözlerle teşekkür edilmiş:

“...Biz 2015 yılından beri bu tarzı kullanıyoruz. Bizim bu çapta bir vizyonumuz var ve başkaları bunu anlayıp, kendileri de kullandığı zaman çok mutlu oluyoruz. Kim kimin stilinden esinlendiği bizi umursamıyor. Hepimiz sanat yapıyoruz ve herkes bundan yararlanabilir. Bizi anan tüm insanlara saygımız sonsuz, ki biz Newcomer olarak büyük bir kitleye gösterilmiyoruz. Ama bu sizde soru işaretleri oluşturduğu için ve bize çokça sorular geldiği için, bunun hakkında sizi bilgilendirmek istedik. Şu an Ufo'yla bir irtibatımız yok, ama yine de ona bu jestinden dolayı teşekkür ediyoruz, kendisi geçmişte birçok sanatçıya sound’u ile kapılar açmıştır, ona sonsuz saygılar ve çokça selamlar...”

Muhtemelen albümün en sağlam beat’ine sahip olan Wir Sind Kral, hem kayıttan çıkan ilk tekli ve ilk klip olması hem de Ezhel’in de Ufo’nun da performanslarının zirvesinde olmasıyla albümün de en değerli hitlerinden biri oluyor: Ezhel’in parçaya yaratıcı girişi “Kıza bak, bakakaldım, tatlı, sanki baklava. Kimseye güvenemem, alayınız Backstabber” ve Ufo’nun Formula 1 göndermesi ise oldukça başarılı: “Ich bin der Champ hier, als wäre ich Vettel (skrrt). Platz eins, Dicka, ich starte durchs Ziel, ja (Ziel, ja, uh)”

Genel hatlarıyla albüm, adeta ülkemiz için bir Drake ve Future işbirliği albümü olan What a Time to Be Alive (2015) güzelliği gibi bir çalışmaya benzetilebilir. Bu anlamda, formül olarak çoğu şarkının birbirine yapı olarak fazlaca benzemesi dışında, yılın en başarılı yerli (!) rap kayıtlarından biri bu. Aslında albümü “kısmen” yerli sayabiliriz; çünkü albüm Almanya’da kaydedilse de altına imza atanların çoğu bizim ülkemizin sanatçıları. Stay High!

Kaynak: 1, 2, 3.

14 Kasım 2019


Atatürk'ümüzün ve Kaybettiğimiz Canlarımızın Anısına Bir Ağıt

Zülfü Livaneli- Yiğidim Aslanım


Kaynak: Wannart




“Beni görmek demek, mutlaka yüzümü görmek demek değildir. Benim fikirlerimi, benim duygularımı anlıyorsanız ve hissediyorsanız bu yeterlidir.”

10 Kasım 1938. Hiçbir zaman ve hiçbir koşulda yeri dolmayacak Ata’mızı kaybettiğimiz gün. Her yıl, takvimler bu günü gösterdiğinde ve saat 9’u 5 geçe olduğunda o an evde, işte, dışarıda ya da her neredeysek hayatımıza 1 dakika ara verip onu özlem gözyaşlarıyla anıyoruz. Bu anlamda en şanslı olanlarımız ise o gün geldiğinde Ankara yolunu tutarak Anıtkabir’de; Atatürk’ümüzün hemen yanı başında bu duygusal anı deneyimleyebiliyor.

6 Kasım 2019



Ruhumuza İşlemeye Devam Eden Bir Albüm

Cigarettes After Sex- Cry

6/10


Kaynak: Wannart



Sence Cigarettes After Sex’in müziğinin teması her zaman aşk, seks ve romantizm mi olacak?

-Öyle olması gerektiğini hissediyorum. Öyle yazdığımı hissediyorum… Çünkü Cigarettes ve ben biraz geç geliştik gibi; çünkü bundan önce çok fazla müzik grubunda yer aldım ve birçok müzik türünde farklı şarkılar yazıp farklı stilleri sevdim. Bütün bu romantizm hakkındaki şarkıların ise en derinden hissettiğim müzik türüne ait olduğunun farkına vardım. 

Eğer sadece Cigarettes kimliği altında şarkı yapacaksam da yazmanın benim için en iyi hissettirdiği şeyi yazmak istiyorum: Romantizm hakkında harika şarkılar dinlemek istiyorsanız, o zaman Cigarettes’e yani güvenilir sığınağınıza gideceksiniz.

Grubunun tam anlamıyla “her şeyi” olan Texaslı Greg Gonzalez, efsane Seattle radyosu KEXP’ye verdiği röportajda, icra ettiği müziğin türünü bu şekilde özetliyor. Başka bir “tek kişilik orkestra” güzelliği olan Tame Impala için Kevin Parker ismi ne anlama geliyorsa, Gonzalez de Cigarettes After Sex için aynı değere sahip. Bütün parçaların şarkı sözlerini yazan ve bestelerini yapan sanatçı, aynı zamanda da vokalin yanı sıra bas gitar dışındaki diğer gitarların da yegane sahibi.

29 Ekim 2019



Rüyaları Gerçekleştiren Etkileyici Bir Albüm

Billie Eilish- When We All Fall Asleep, Where Do We Go?

8/10




“Okula gitmek yerine evde eğitim almam hakkında şöyle bir şey var: Evde eğitim, ileride ne yapmak istediğimin tam olarak farkına varabilmem için bana en başından beri zaman sağladı. Müzik, benim için asla bir hobi olmadı; her zaman oradaydı.”

2001 doğumlu saf yetenek Billie Eilish, yukarıdaki açıklamasında kendisi gibi müzisyen olan abisi Finneas O’Connell ile birlikte evde eğitim almalarının faydalarını belirtiyor. Bu arada artık devasa bir stüdyoya dönüştürdükleri o yetenek dolu eve de göz atabilirsiniz.



Renksiz Gecelerimize Eşlik Eden Albüm

The Neighbourhood- I Love You.

8,5/10



Kaynak: Wannart



“Bir gun Jesse benim evimdeydi ve ben de öylesine gitar çalıyordum. Bana ‘Bu çaldığın iyiymiş, üzerine kayıt yapayım.’ dedi. İşte Sweather Weather böyle ortaya çıktı. Şarkıyı tamamen yazmayı bitirdikten sonra ise ‘Tamam bu gayet iyi oldu, grup olarak şarkı yazmaya devam etmeliyiz’ dedik.”


Gitarist Zach Abels, grubunun vokali olacak Jesse Rutherford ile birlikte 2011 yılındaki ilk provalarında (!) yazdıkları ve daha sonra da hep en büyük hitleri olarak kalacak o şarkıyı böyle anlatıyor.

Aynı adla başka bir topluluk olmasından dolayı menajerlerinin tavsiyesiyle birlikte ilk isimleri “The Neighborhood”un yerine İngiliz versiyonu “The Neighbourhood”u tercih ederek kurulan grup, California’dan çıkıp kısa sürede tüm dünyaya ulaşmayı başardı.




Barış Manço'nun Kalbinde Özel Bir Yere Sahip Mükemmel Eser

Barış Manço- Gülpembe


Kaynak: Wannart



“-Hüzünlenince daha fazla mı düşünüyoruz ayrılığı ve ölümü?

-Olabilir, tam bilemiyorum. Ama genellikle pek fazla düşünmediğimiz, hatta kendimize ölümü yakıştıramadığımız için, her gelen ölüm bir şok etkisiyle geliyor. İnsan aynı zamanda düşünen ve hisseden bir varlık. Sanıyorum düşünerek ve hissederek yaşamak gerekiyor.”

“-Allah gecinden versin, emr-i Hakk vaki olduğunda geride kalanların size hangi eserlerinizle seslenmelerini istersiniz?

-Biz nasıl yaşamışsak ona göre eserler bırakmışızdır geriye... Gülpembe, Unutamadım...”

Barış Manço, 56 yıllık kısa hayatını bolca “düşünerek ve hissederek” yaşamış efsane bir müzisyendi. Hatta kesinlikle söyleyebiliriz ki o, yaşamış en büyük Türk sanatçılardan biriydi. Aramızdan ayrıldığı yıl olan 1999’da vermiş olduğu röportajda ise ölüm hakkındaki bu sorular için bize yukarıdaki cevapları vermişti.



Hiçbir Zaman Ölmeyecek Bir Şaheser

Oasis- Wonderwall


Kaynak: Wannart



Wonderwall Nedir?

“Kendini sürekli onu düşünürken bulduğun ve tam anlamıyla sırılsıklam aşık olduğun biri” (Urban Dictionary)

“Bir gün gelip seni kendinden kurtaracak olan hayali bir arkadaş.” (Noel Gallagher)

 “Sadece güzel bir kelime işte!” (Liam Gallagher)

Wonderwall kelimesinin bu üç önemli kaynağa göre anlamları bunlar! İngiltere’nin 90’lı yıllarının Brit-pop ikonları Oasis’in liderleri olan Noel ve Liam Gallagher kardeşlerin karakterlerinin ne kadar farklı olduğunu aslında yukarıdaki açıklamalarda bile görebiliyoruz.




Bambaşka Dünyalara Götüren Ölümsüz Şarkı

Pink Floyd- Hey You


Kaynak: Wannart




“Open your heart, I'm coming home”

Müzik tarihinin gelmiş geçmiş en önemli birkaç topluluğundan biri olan Pink Floyd, rock müziğin ana akıma taşınıp zirvesini yaşadığı 60’lı, 70’li ve 80’li yıllar arasında popüler olan konsept albüm geleneğinin de ikonik temsilcilerindendi. Grup, 70’lerin sonlarına doğru halihazırda 3 mükemmel albümü art arda yayımlamış bir sansasyondu: Tarihinin en değerli kayıtlarından olan şaheser The Dark Side of the Moon (1973), kusursuzluğunu daha önce detaylı incelediğimiz Wish You Were Here (1975) ve Orwell’a gönderme yapan muazzam Animals (1977).



maNga'yı Sınırlarımızın Ötesine Taşıyan Şarkı

maNga- Bir Kadın Çizeceksin


Kaynak: Wannart


“Kemik kitle aslında her zaman gruplardan tabii ki ilk çıkardıkları işleri bekler. Kendimizden, kişisel olarak sevdiğimiz gruplardan bizim de beklentimiz vardır tabii ama şarkıları yapan bizler tarafından böyle olmuyor. Her şey hızlı gelişiyor. Algımız, dünyaya bakış açımız değişiyor. Yeni bir şeyler yapma isteğimizi bastırmıyoruz. Yeni şeyler yapmaktan vazgeçmeyeceğiz ama arada sırada eski şarkılarımızı seslendirmekten de geri kalmayacağız."

"10-15 sene önce yaptığımız şeyleri tekrar yapmayı da doğru bulmuyoruz. Samimi değil, elinizdeki formülü ısıtıp ısıtıp tekrar koyuyoruz insanlara. Samimi değil. Kısacası biz risk alıyoruz ve bu da bizim hoşumuza gidiyor.”

Bu açıklama, maNga’nın 2019 yazında Ekşi Sözlük’e konuk olduğu ve videosunun da ayrıca yayınlandığı soru-cevap etkinliğinde verdiği cevaplardan biriydi. Evet, grubun hala eski işlerini arayan geniş bir kitlesi var; onların zaman içinde bu pop’a yönelen tarz dönüşümünü görüp içten içe üzülüyorlar. Buna rağmen, bu dönüşümü bir “evrim” olarak nitelendirip onları daha çok bağrına basan bir kitle de bulunmakta. Aynı zamanda, grup daha mainstream işlere imza attıkça, hayatında oturup hiç rock grubu dinlememiş insanlara ulaşıp onların da kalbine dokunmuş oldukları gerçeği var (bkz. Yad Eller).